Jazgarz
Gymnocephalus cernua
Mały, kolczasty krewniak okonia pokryty śluzem, częsty „gość" przy łowieniu na robaka przy dnie. Tworzy liczne stada w jeziorach i wolno płynących rzekach.
Jak rozpoznać
Jazgarz to mała, oliwkowoszara ryba z ciemnymi cętkami, pokryta obfitym śluzem i uzbrojona w kolczastą płetwę grzbietową zrośniętą w jedną całość. Przypomina drobnego okonia, ale nie ma jego pionowych pasów ani wyraźnie oddzielonych dwóch płetw grzbietowych, a całe ciało jest bardziej „oślizgłe”. Głowa ma charakterystyczne zagłębienia i duże oczy.
Bywa mylony z: Okoń.
Wymiar i okres ochronny
| Wymiar ochronny | brak ogólnokrajowego |
|---|---|
| Okres ochronny | brak ogólnokrajowego |
Wartości ogólne: okręgi PZW i łowiska komercyjne mogą stosować inne wymiary i okresy ochronne.
Porównaj z innymi gatunkami: pełna tabela wymiarów i okresów ochronnych.
Gdzie żyje i gdzie łowić
Pospolity w jeziorach, zbiornikach zaporowych i wolno płynących rzekach, gdzie tworzy liczne stada przy dnie. Lubi głębsze, chłodniejsze partie z mulistym lub piaszczystym dnem. Toleruje słabsze natlenienie i mętną wodę, dlatego bywa masowy.
Na co bierze jazgarz
Bierze łapczywie na drobne przynęty zwierzęce przy dnie: białe robaki, dżdżownice, drobne kawałki rosówki. Reaguje też na drobną zanętę gruntową ściągającą drobnicę. Jest wręcz uciążliwy przy łowieniu na robaka, bo momentalnie zajmuje przynętę.
Jak łowić: metoda i zestaw
Najczęściej łowi się go przy okazji łowienia gruntowego lub spławikowego na drobnicę. Wystarczy lekki zestaw z żyłką 0,12–0,16 mm i haczykiem nr 10–14 z robakiem prowadzonym przy samym dnie. Bierze zdecydowanie i zacina się niemal sam. Często pojawia się nocą i po zmroku w stadach.
Kiedy łowić: sezon i tarło
Żeruje przez cały rok, także zimą spod lodu, gdy potrafi być jedną z niewielu aktywnych ryb. Najliczniej bierze wieczorem i nocą oraz w chłodniejszej wodzie. Tarło odbywa wiosną, w stadach na płytszych stanowiskach.
W kuchni
Jazgarz ma smaczne, białe i delikatne mięso, cenione zwłaszcza na zupy i wywary, bywa nazywany rybą na znakomity rosół rybny. Jest jednak drobny i śluzowaty, przez co czyszczenie bywa uciążliwe. Ze względu na wielkość rzadko trafia na patelnię inaczej niż w całości.
Ciekawostki i status
Jazgarz to bliski krewny okonia i sandacza, mimo że nie jest drapieżnikiem w klasycznym sensie. Bywa uważany za rybę „chwastową”, bo masowo zjada ikrę i konkuruje o drobny pokarm denny. Rzadko przekracza 15–20 cm, ale liczebnie potrafi zdominować wiele akwenów.