Ciernik

Ciernik to kilkucentymetrowa rybka o wrzecionowatym ciele bez łusek, za to z rzędem kostnych płytek na boku. Na grzbiecie, przed płetwą grzbietową, sterczą trzy ostre kolce, a kolejne tkwią w płetwach brzusznych. Trzon ogonowy jest bardzo cienki, przez co ryba wygląda, jakby ogon był doczepiony osobno. W okresie tarła samiec przybiera czerwone gardło i brzuch oraz niebieskie oczy, dzięki czemu trudno go z czymkolwiek pomylić.

Bywa mylony z: Cierniczek.

Wartości ogólne: okręgi PZW i łowiska komercyjne mogą stosować inne wymiary i okresy ochronne.

Porównaj z innymi gatunkami: pełna tabela wymiarów i okresów ochronnych.

To jedna z najbardziej tolerancyjnych ryb naszych wód: żyje w rowach, stawach, jeziorach, wolno płynących rzekach, ujściach rzek i w przybrzeżnych wodach Bałtyku. Znosi zarówno wodę słodką, jak i słonawą, a także niską zawartość tlenu. Trzyma się płycizn z roślinnością, gdzie ma osłonę i pokarm.

Nie jest celem połowu wędkarskiego, bo przy kilku centymetrach długości nie ma się o co bić. Naturalnie zjada drobne bezkręgowce, ikrę i wylęg innych ryb. Wędkarsko go nie kusimy.

Na ciernika się nie łowi i nie ma dla niego sensownego zestawu. Bywa wyciągany przypadkiem na najdrobniejsze haczyki przy łowieniu drobnicy albo trafia do siatki podczas brodzenia. Przy wypuszczaniu warto uważać na kolce, bo są ostre i potrafią ukłuć.

Nie ma dla niego ogólnokrajowego okresu ochronnego ani wymiaru, ale nie jest też rybą, na którą się wybiera. Naturalnie najbardziej rzuca się w oczy wiosną i wczesnym latem, w okresie tarła, gdy samce bronią gniazd na płyciznach. Wtedy właśnie najłatwiej go zobaczyć w przybrzeżnej wodzie.

Ciernik nie jest rybą konsumpcyjną, jego rozmiar wyklucza jakiekolwiek zastosowanie w kuchni. Dawniej lokalnie przerabiano ławice cierników na tłuszcz i mączkę, ale to praktyka historyczna, a nie wędkarska. Złowionego po prostu wypuszczamy.

Samiec buduje gniazdo z fragmentów roślin sklejonych wydzieliną nerek, wabi do niego samice, a potem pilnuje ikry i wachluje ją płetwami, dostarczając tlenu. To zachowanie uczyniło z ciernika jedno z najlepiej przebadanych zwierząt w biologii zachowania i klasyczny obiekt badań nad instynktem. Mimo miniaturowych rozmiarów potrafi być bardzo agresywny wobec intruzów przy gnieździe.